Theo diễn đàn caycanhvietnam.com

Có thể ghép mai vào tháng 2 âm lịch, khi cây đã phục hồi trở lại, bắt đầu đâm chồi mới và phát triển nhanh, song kết quả sẽ không cao bằng thời điểm cuối tháng 3 trở đi.

Lúc này mai đã hoàn toàn bình phục, bắt đầu tích trữ nhựa trong thân, lá, cành. Có nhiều cách ghép mai, sau đây là cách ghép chẻ (ghép cành):

Dụng cụ

1 kéo cắt cành bén để tránh sự dập nát cành, 1 lưỡi lam mới để chuốt nhánh ghép cho phẳng, dây nilon to bản, mỏng để quấn quanh chỗ ghép, dây cao su hoặc nilon để buộc chặt chỗ ghép, một số bao nilon cỡ 6x12cm hoặc lớn hơn, giấy báo để che, 1 cái bấm kim để bấm giấy báo che bao nilon.

Cách ghép

Gốc mai ghép phải mạnh (hơn 1 tuổi). Nhánh mai để ghép là những cành bánh tẻ loại giống tốt, có hoa đẹp, đường kính cỡ 3-4mm.

Chọn nhánh chừng 6 lá, tốt nhất là những nhánh vừa ra lá non, lá nhỏ cỡ bằng móng ngón tay út, thường thì màu nâu, những lá già phải xén bớt để giảm sự thoát hơi nước.

Dùng dao lam chuốt nhánh ghép có hình dẹp càng về phía gốc cành mảnh, nên chú ý mặt cắt phải phẳng, chuốt khéo chỉ cần một nhát là tốt.

Cành ở gốc lớn hơn cành ghép một tỷ lệ 7/10 hay 8/10.

Cắt đến đâu ghép đến đó, không nên cắt trước, tránh mất nhựa và nước.

Dùng lưỡi lam xẻ nhánh, từ ngoài vào trong, chiều sâu chừng 1,5cm.

Vạch chỗ xẻ, đặt nhánh ghép vào, một phần vỏ tiếp ngang mặt với cành.

Dùng dây nilon to bản quấn quanh cành chừng 3-5 vòng từ ngoài vào trong rồi buộc chặt.

Bao nilon nhúng nước, nên nhớ để lại trong bao vài giọt nước, chừng 1cc, để nước trong bao sẽ làm cho cành lá bớt khô.

Chụp bao nilon và dùng dây buộc chặt. Lấy giấy báo bao bên ngoài bao nilon, không che kín hoàn toàn, phải để cho ánh sáng lọt vào.

Lần lượt ghép các nhánh còn lại cho đến hết. Mỗi cây chỉ nên ghép tối đa là 6 cành mới, những cành cũ cắt bỏ bớt, song nên để lại một vài cành cũ để cây thở.

Chăm sóc

Đặt chậu mai vào chỗ thoáng mát, có nắng gió, khoảng 4 giờ/ngày. Độ 3 ngày sau trong bao nilon xuất hiện những giọt li ti như sương mù, tiếp tục tưới cây như bình thường. Khoảng 15 ngày lá non đã lớn, tháo giấy báo, và 5-7 ngày sau tháo bao nilon. Thời gian ghép cành kéo dài khoảng 2 tháng, đến cuối tháng 5 âm lịch không ghép nữa. Sau đó dưỡng mai ghép cho đến khi lá lớn và chờ khi đâm chồi lần thứ hai, thứ ba mới tháo dây nilon quấn quanh chỗ ghép

Ghép bo (chồi ngũ):

Chuẩn bị: cành giống, kéo cắt cành, dao ghép, dây quấn

Mở cửa sổ:

Góc nhìn khác:

Lấy 1 mắt lá của cành mai giống(mai dảo, mai cúc,…) nhớ chừa cuống lá lại cho dể thao tác:

Đặt vào cửa sổ:

Lảy bỏ cuống lá, quấn dây(nhẹ tay) nhớ quấn từ dưới lên như lợp nhà, để nước không lọt vô vết ghép:

Kết thúc quấn dây:

Ghép chồi

Cũng mở cửa sổ như trên.

Chồi ghép:

Đặt chồi ghép vào cửa sổ:

Trước khi tròng bịch nilong thì cho 1 ít nước vào đó và vò bịch cho nhàu để tăng độ ẩm trong bịch và giảm cường lực nắng?

-Cũng tốt nhưng không cần lắm. Bọc ni lông mới toanh, cắt 1 cây hoặc 1 chồi tròng vô, 20 phút sau mồ hôi (hơi nước) bên trong bọc mịt mù luôn,có lẽ do cây hút nước lên. Khoảng 1 giờ sau kiểm tra lại, bọc nào không có hơi nước thì chắc chắn bọc đó bị thủng. Cây mình đã mang vô mát thì sợ gì ánh sáng,để ý thấy cây nào ghép mà đem vô chổ mát quá (dưới tán cây măng cụt, mát lạnh….) thì tược ghép bị yếu hơn, tốt nhất là che lưới lan có độ cản quang là 50%.
Các bạn cũng nên để ý, khoảng không khí bên trong bọc không cần nhiều.

Quấn dây nhớ chừa chồi ra ngoài:

Tròng bịt ni lông cho chổ ghép, đem cây vô mát:

Các câu hỏi:

Ghép trực tiếp vô thân luôn thì nhánh ghép có phát triển nhanh không?

- Ghép trực tiếp vô thân chỉ là biện pháp tình thế, khi cây không mọc chồi đủ, hoặc những cây có thể tạo dáng bonsai đòi hỏi cành phải xuất phát đúng chổ, góc cành là phải xác định. Ghép như vậy hơi hơi khó nuôi, chậm lớn hơn.

Cây mới đánh lên có ghép ngay được không (lúc chưa bật chối vào tháng giêng AL) thời điểm ghép tốt nhất vào tháng mấy?

-Nếu cây mai còn nhỏ (khả năng tái sinh cao) và lúc bứng đứt ít rể thì cũng có thể ghép ngay. Mục đích nuôi cây mạnh trước khi ghép là để cho dễ dính, và khi dính dễ nuôi.
Mùa nào ghép mai cũng dính, nhưng do cây mai chỉ sinh trưởng mạnh từ tháng 1 âl đến tháng 7 âl nên bọn tôi thường chỉ ghép mai từ tháng 12 âl đến tháng 4 âl. Nhằm cho chồi ghép phát triển thuận mùa (thiên thời). Nếu ghép vào các tháng khác, chồi ghép chỉ phát triển 1 đến 2 cơi đọt là vào mùa sinh sản, chồi ghép đóng nụ, chậm phát triển kéo theo làm yếu rể cây mai do không đủ lá quang hợp nuôi rễ, không đủ lá giúp cây hút nước trong mùa mưa dầm tháng 7-8-9 âl.

Tuổi thọ của nhánh ghép là bao lâu?

-Những cây mai ghép trồng dưới đất sống tốt 15-17 năm rồi (mai dảo Thủ Đức).

Cành giống lấy trên những cây mai đã ghép có được không?

-Bạn chọn những cành khỏe mạnh, không sâu bệnh, nằm ở vị trí đủ ánh sáng là được. Đâu cần phải mai giống nguyên thủy, bạn an tâm vì ghép là sinh sản dinh dưởng nên không lo F1, F2.

Có 1 cây mai hoành 300 mọc rễ cám rất nhiều nhưng 7 tháng nay không hề ra một cái chồi nào. Thân nó thì nổi lằng to như ngón tay?

-Thử ghép chồi non ( cách 2) vào cây xem sao, có  cây cũng gặp tình trạng như trên, thế là ghép chồi non vào, kết quả là hiện nay cây đang rất sung sức đó.

Theo Chi Cục Bảo Vệ Thực Vật Tp.HCM

Ths. Nguyễn Thị Trí

1. Giống trồng

Từ ngàn xưa, người dân Nam bộ đã xem hoa mai là biểu tượng của xuân về, hình ảnh hoa mai vàng khoa sắc, đâm chồi nảy lộc với hàm ý mong một năm mới nhiều tài lộc và thịnh vượng. Vì lẽ đó hoa mai vàng luôn được ưa chuộng hơn hoa mai trắng. Tùy vào sở thích và mục đích sử dụng cây mai mà có những cách trồng mai khác nhau, có cách đòi hỏi phải trồng với kỹ thuật cao (trồng theo cách ghép cành, uốn để có cây mai kiểng cổ, cây mai ghép nhiều màu, hoặc cây mai bonsai) hay chỉ trồng giản dị trong đất để mai sống và ra hoa.

Cây mai có thể nhân giống bằng phương pháp hữu tính (trồng bằng hạt, thường mất từ 5 – 6 năm mới có thể sử dụng) hay phương pháp vô tính (chiết cành, ghép cành hoặc giâm cành, có thể sử dụng sau 2 – 3 năm).

2. Thời vụ

Mai vàng trồng được quanh năm nhưng tốt nhất là gieo hạt vào tháng 2 âm lịch. Cây mai trồng vào chậu nên chọn cuối tháng 10 âm lịch của năm trước đến tháng 2 âm lịch của năm sau, chính là điều kiện tốt để hình mô sẹo và mọc chồi.

Hơn nữa, ánh sáng là yếu tố quan trọng trong quá trình sinh trưởng và phát triển của mai vàng, nên đảm bảo thời gian nhận ánh sáng được 6 tiếng trở lên. Những nơi có thời gian chiếu sáng quá ít, cây mai thường sinh trưởng kém và ra hoa ít.

Mai vàng thích hợp khí hậu nóng ẩm hoặc có thể chịu đựng ở nhiệt độ cao hơn trong nhiều ngày và nhiều tháng. Tuy nhiên, với những vùng có khí hậu mát lạnh dưới 100C thì mai sinh trưởng kém. Năm nào thời tiết cuối năm thay đổi như mưa nhiều hoặc giá lạnh thì cây mai cũng nở hoa không đúng ngày (nhiệt độ thích hợp nhất từ 250C – 300C)

3. Mật độ trồng

+ Gieo hạt: hạt chín (có màu đen) còn tươi thì tiến hành gieo ngay, có thể đạt tỉ lệ nảy mầm trên 95%. Cứ 1 m2 gieo được 100 hạt, cây con có chiều cao 10 cm có thể bứng ra trồng trong chậu hoặc giỏ tre.

+ Trồng chậu: nếu chậu nhỏ có thể xếp 4 chậu/1m2, chậu lớn thì xếp 1chậu/ 1 – 2 m2 nhằm đảm bảo đủ ánh sáng cho cây.

4. Đất trồng

Mai vàng không kén đất, có thể trồng trên các loại đất thịt, đất cát pha, sét pha, đất phù sa, đất đỏ bazan, hoặc đất có lẫn đá sỏi. Tuy nhiên, với vùng đất thấp cần lên líp rộng 1 – 1,2 m, có rãnh thoát nước để mai không bị úng ngập khi mưa hay nước ngầm dâng cao làm úng, thối rễ. Riêng mai trồng chậu nên bổ sung tro trấu, xơ dừa, vỏ đậu phộng,… và cát sẽ giúp thoát nước rất tốt.

5. Bón phân

Phân hữu cơ rất được ưa chuộng và được xem là loại phân chính như: phân chuồng, rơm rạ mục, mùn dừa, đầu tôm, đầu cá, xác đậu nành,… hoặc có thể bổ sung phân Dynamid và phân lân hữu cơ sông Gianh. Phân hữu cơ giúp cho mai phát triển bền vững, tạo nhiều nụ hoa và có tác dụng làm tăng độ pH trong chất trồng.

Kết hợp dùng phân tổng hợp NPK 30-10-10 cho cây vào đầu năm. Từ giữa năm đến tết thì bón vài lần phân NPK 20-20-15 để giúp mai kết nụ và nở bông tốt.

Có thể dùng thêm phân bón lá để giúp cây tăng trưởng nhanh, tạo nhiều nụ và hoa.

Lịch bón phân tham khảo cho mai trồng chậu

Chú ý: Đối với mai ghép trồng chậu bón phân từ tháng 2 ÂL đến 15/9 ÂL, một tháng bón phân một lần. Từ tháng 10 đến cuối tháng 11 âm lịch, không bón phân vào gốc và hạn chế tưới nước để chuẩn bị lặt lá.

Liều lượng sử dụng phân hữu cơ Dynamid từ 10gr đến 100gr/ chậu lớn (đường kính 80 – 100 cm). Phân hoá học NPK từ 10gr đến 50gr/ chậu lớn, Lân hữu cơ sông Gianh từ 10gr đến 30gr/ chậu lớn.

Lịch bón phân tham khảo cho mai trồng ngoài đất

Chú ý: – Bón lót trước khi trồng bao gồm phân hữu cơ (phân chuồng hoai hoặc hữu cơ Dynamid) và bón thúc có 3 lần trong năm.

- Liều lượng sử dụng phân hữu cơ Dynamid từ 100 kg/1.000m2, phân hoá học NPK từ 10 – 15 kg/1000 m2, Lân hữu cơ sông Gianh từ 100kg/1.000m2.

6. Phòng trừ sâu bệnh

Các đối tượng thường xuyên gây hại trên cây mai có thể kể đến:

a. Bọ trĩ (Thrips sp.)

Có thể sử dụng một trong các loại thuốc trừ sâu như sau: Malvate 21EC; Trebon 10EC; Confidor 100SL; Admire 050EC; Regent 5SC, Vimite 10ND; Bifentox 30ND; Virigent 800WG…

b. Nhện đỏ (Tetranychus sp.)

Khi phát hiện có nhiều nhện trên cây có thể dùng một trong các loại thuốc: Danitol 10EC; Comite 73EC; Pegasus 500SG; Ortus 5SC; Cascade 5EC;
Nissuran 5EC; Sirbon 5EC; Kelthane 18,5EC…

c. Rệp sáp (Dysmiccocus sp)

Có thể dùng tay giết rệp hoặc khi cần thiết thì sử dụng một trong các loại thuốc: Pyrinex, Supracide, Polytrin, Monster…

d. Sâu ăn lá (Delias aglaia)

Có thể sử dụng thuốc trừ sâu như: SecSaigon 5EC hoặc 10EC; Diaphos 5EC; Sagothion 50EC; Padan 95SP; Fastac 5EC,…

đ. Bệnh mốc cam (do nấm Coniothyrium fuckelli)

Nên định kỳ tỉa cành, cắt bỏ các cành bị gẫy hoặc bị bệnh. Sau khi tỉa cành phun thuốc Daconil, Zineb, hoặc thuốc gốc đồng,…

e. Bệnh gỉ sắt (do nấm Phragmidium mucronatum)

Tỉa bỏ các cành lá bệnh rồi tập trung tiêu huỷ. Bón lân và kali tăng sức chống bệnh cho cây. Chỉ tưới nước vừa phải. Phun thuốc Bayfidan, Score, Anvil, Zineb, Carbendazim,…

f. Bệnh cháy lá (do nấm Pestalotia funereal)

Bón phân đầy đủ, cân đối tỉ lệ N-P-K, ngắt bỏ lá già, lá bệnh, định kỳ phun thuốc gốc đồng và phân bón lá cho cây.

g. Bệnh vàng lá do tác nhân bệnh sinh lý

Bón đầy đủ phân khi có hiện tượng vàng lá, nên kết hợp phun xịt phân bón lá có chất vi lượng, cây sẽ mau hết bệnh.

h. Bệnh đốm lá (do nấm Pestalotia palmarum)

Dùng biện pháp phòng trừ tổng hợp như: mật độ trồng thích hợp để cây mai được thông thoáng, vệ sinh vườn bằng cách cắt tỉa thu gom lá bị bệnh tiêu huỷ để tránh lây lan, bón phân cân đối, cần tăng cường bón thêm phân hữu cơ và kali cao giúp cây kháng bệnh. Khi cây bệnh có thể dùng thuốc hoá học: Viben C BTN, phun ướt đều cả hai mặt lá, cần lập lại 2-3 lần, sau 5-7 ngày để trị bệnh. Hoặc có thể phun từ 10-15 ngày/ lần để phòng trừ bệnh.

i. Bệnh đốm đồng tiền do tác nhân địa y

Không nên trồng hoặc sắp xếp những chậu mai trong vườn quá dày, quá gần nhau, dưới tán lá và gốc cây cần nhận đủ ánh sáng mặt trời. Cần để vườn mai thông thoáng, khô ráo. Thiết kế mặt liếp để trồng mai (hoặc để đặt chậu mai) theo hình mai rùa, xẻ rãnh thoát nước để nước không đọng lại trên mặt vườn trong mùa mưa để vườn luôn được khô ráo.

Đối với những gốc mai đã bị đốm bệnh xuất hiện nhiều, dày đặc, có thể dùng bàn chải cọ rửa sạch những đốm bệnh trên thân, cành.

Dùng nước vôi hoặc dung dịch thuốc Bordeaux 1% quét lên thân cây vào đầu màu mưa, cũng có tác dụng ngăn chặn bệnh xâm nhập và lây lan. Ngoài ra bạn có thể dùng một số loại thuốc gốc đồng như Copper – B, Coc 85; Copper – Zinc hoặc Zinccopper… xịt ngừa lên chỗ thường hay bị bệnh trên thân, cành.

7. Chăm sóc

* Đầu vụ cần làm tốt để không ảnh hưởng cả một vụ mai như dọn cỏ, bón phân, thay đất, tỉa cành, tạo dáng cây cần có tay nghề cao mới làm được.

* Cuối vụ lặt lá mai đúng lúc là khâu rất quan trọng. Cần dựa vào tình trạng sinh trưởng, đất trồng, nước tưới, độ tuổi của cây, điều kiện thời tiết khí hậu, mai trồng trong chậu hay trong vườn…

Những năm thời tiết không thay đổi, thường lặt lá mai vào rằm tháng 12 âm lịch. Nhưng nếu thời tiết có sự thay đổi thì tùy theo mức độ nắng nóng hoặc lạnh có thể tiến hành lặt lá mai như sau:

- Có nắng nóng nhiều hoặc có gió chướng mạnh thì mai sẽ nở sớm hơn vì thế nên lặt lá mai trễ hơn. Tùy theo kích thước của nụ mai mà có thể lặt lá mai vào khoảng từ ngày 17-20 tháng chạp.

- Năm mưa nhiều và chấm dứt muộn, thời tiết tháng chạp lạnh nhiều, ít gió chướng thì mai sẽ nở trễ hơn, vì thế nên lặt lá mai vào trước ngày rằm tháng chạp, khoảng từ ngày 10-13 tháng chạp tùy theo kích thước nụ mai đã lớn hay nhỏ.

- Năm có tháng nhuận mai cũng nở sớm hơn vì thế nên lặt lá mai trễ hơn.

- Khi trời lập xuân sớm thì mai sẽ nở sớm, năm đó nên lặt lá mai trễ hơn, ngược lại năm lập xuân trễ thì mai sẽ nở muộn hơn, năm đó nên lặt lá sớm hơn.

* Sau tết nguyên đán : nên chăm sóc ngay để cây phục hồi nhanh.

Nếu có đất vườn thì chuyển ngay mai từ chậu ra trồng trong đất.

Nếu không có đất vườn thì nên thay đất mới. Nên bỏ bớt khoảng 1/3 đất cũ trong chậu, thay bằng hỗn hợp 3 phần chất trồng mới, 1 phần phân hữu cơ. Hòa 15 – 25 gam phân NPK 20-20-15 trong 10 lít nước tưới đều vào gốc mai. Tiếp tục bón thúc và tưới nước định kỳ để mai phát triển tốt. Việc bón phân, thay đất là rất quan trọng vì nó cung cấp dinh dưỡng cho cây mai phát triển trong suốt một năm. Sau giai đoạn này, người trồng mai nên tiếp tục chế độ chăm sóc trong cả năm, nhất là việc thường xuyên tưới nước.

* Tưới nước
Trong mùa nắng nên tưới mỗi ngày để đất đủ ẩm, mùa mưa cần đảm bảo tiêu thoát nước tốt và chỉ tưới khi đất khô. Có thể tưới tràn, tưới phun lên cả thân lá hay tưới rãnh, tưới nhỏ giọt. Mai trồng trong chậu bốc thoát hơi nước nhanh nên cần tưới nhiều lần hơn so với mai trồng trong đất. Chỉ nên tưới vào sáng sớm hay chiều mát (khi trời không quá nắng). Không nên tưới quá đẫm vào buổi chiều tối vì rất dễ phát sinh sâu bệnh do ẩm độ ban đêm rất cao.

Tết miền Nam không thể thiếu những cành mai xinh xinh trang trọng trong phòng khách mỗi gia đình. Dù là một chậu mai tứ quý đắt tiền hay một nhánh mai vàng rực rỡ giản dị, trong bài này chúng tôi sẽ mách bạn một số điều nên lưu ý khi chọn mai chưng Tết.

Tết miền Nam không thể thiếu những cành mai xinh xinh trang trọng trong phòng khách mỗi gia đình. Dù là một chậu mai tứ quý đắt tiền hay một nhánh mai vàng rực rỡ giản dị, trong bài này chúng tôi sẽ mách bạn một số điều nên lưu ý khi chọn mai chưng Tết.

Dáng cành đẹp. Mai đẹp không chỉ ở hoa mà quý ở dáng cây. Nên chọn những cây nhánh đẹp cân đối. Vỏ đen tự nhiên, không đốm vảy nấm mốc. Không nên chọn cây quá nhiều nhánh, các nhánh to nhỏ chênh nhau quá nhiều.

Đừng “tham” cây nhiều nụ. Tất nhiên là hoa càng nhiều thì cành mai trông càng đẹp, nhưng hãy nhớ rằng hoa có nở đẹp và lâu bền hay không còn tùy vào khả năng “nuôi” dưỡng của cành, cây, nhất là trong điều kiện chưng bình.

Hãy chọn cành hoặc cây mai có nụ nhiều vừa phải và phân bố đẹp trên cả cành. Các nụ hoa phải đủ “bụ bẫm” để nở kịp ba ngày Tết.

Hoa mai đẹp. Cánh hoa mịn, đều nhau, không có cánh hoa bị “tật”. Màu sắc và độ to của hoa rất đa dạng, tùy vào sở thích mỗi người mà chọn lựa cho phù hợp, chứ đó không phải là tiêu chí chọn hoa mai đẹp.

Lưu ý rằng việc chăm sóc cành mai trong điều kiện chưng bình cũng rất quan trọng. Nó giúp hoa nở được lâu, không chóng rụng.

Lá mai. Một cành mai đẹp không thể là cành mai trụi lá hoặc lá xanh um nhiều như hoa. Tốt nhất nên chọn cành mai nhiều hoa và nụ, điểm những chiếc lá non xanh mềm hoặc đỏ tía.

Nếu trên cành còn sót lại một vài chiếc lá cũ hoặc có thêm vài chiếc lá đã già xanh, hãy ngắt bỏ chúng – điều này sẽ giúp giảm sự thoát hơi nước của cành mai.

Theo diễn đàn : caycanhvietnam.com

Cây mai ghép là cây mai kiểng, phải chăm sóc đặc biệt hơn, nhiều người mua cây mai ghép về trồng hay bị chết, nhất là nhánh mai ghép là mai màu trắng. Loại mai bạch thường sống yếu hơn các giống mai màu khác do cây mỏng manh hơn, lâu lớn hơn, không dành dưỡng chất bằng các giống mai Giảo, mai Huỳnh Tỷ, mai Cam v. v…

Mai Trắng phải ghép lên trên cao, tráng nhựa cây dẫn lên ngọn nhiều hơn các nhánh bên dưới, bên trên còn có nhiều sương nắng, quang hợp tốt, xanh tươi hơn các nhánh bên dưới

Mai Cam, mai Giảo ghép ở các nhánh kế, mai Huỳnh Tỷ ghép ở dưới cùng vì nhánh mai nây rất mau lớn mập to hơn các loại khác

Phải nhớ cắt bỏ hết những nhánh, tược nào mọc lên từ thân cây mẹ (gốc ghép), để tập trung nuôi nhánh ghép.Thí dụ: như gốc ghép là cây mai Tứ Quý, khi ghép các loại mai khác rồi, hễ thấy tược mai Tứ Quý nào mọc ra là phải cắt bỏ ngay, không thì nhánh mai Tứ Quý tranh hấp thụ hết chất dinh dưỡng (nhựa), các nhánh mai ghép sẽ yếu ớt rồi chết dần.

Có nhiều giống mai ghép, mới 1-2 năm đầu tiên ít đậu hoa, như cây mai xanh Phước Lộc Thọ, mai Huỳnh Tỷ, mai 48 cánh, mai 120-150 cánh v. v… Do cây còn nhỏ, các năm đầu có thể rụng trên 50% nụ hoa, nhưng đến lúc cây già cỡ 2-3 năm trở lên, cây sẽ đậu được nhiều hoa hơn. Các giống này cần chăm sóc đặc biệt, đến gần Tết cỡ tháng 9-10 âm lịch, phải bón thúc thêm phân DAP hay phân tổng hợp NPK với tỷ lệ lân cao để kích thích ra nhiều hoa, phân này có bán Ở các điểm bán cây kiểng.

Cây mai ghép sau khi trưng bày chơi qua mấy ngày Tết, phải đem ra ngoài để vào chỗ hơi râm mát trước rồi mới đem từ từ ra ngoài nắng, tránh để chỗ có nắng 100% ngay cây mai sẽ bị héo lá. Cắt tía bỏ bớt những đọt non quá dài, tạo dáng ngay cho cây được tròn trịa. Nếu không cần hạt để gieo làm giống, nên lảy bồ hết các hạt non để tập trung nhựa nuôi cây mai cho tưới tốt hơn. Sau Tết, cây mai đã mất sức nên phải bón thêm phân, có phân nào bón phân đó cũng được, tiện nhất là phân bánh dầu miếng, loại đã ép dầu rồi, bê nhỏ ra cỡ bầng 2 ngón tay, đào sâu chừng bốn, năm lỗ, sát vành chậu chung quanh gốc cây, bồ phân bánh dầu vào rồi lấp đất lại cho thật kỹ. Khi tưới nước bánh dầu sẽ tan ra từ từ bón cho cây mai được 4-5 tháng. Mỗi gốc mai lốn bón cỡ 200g bánh dầu miếng là vừa, khi nào thấy có kiến thì nên xịt thuốc trừ kiến.

Đến đầu mùa mưa nên vô phân bánh dầu miếng thêm một lần nữa cho cây mai ra chồi nảy tược mới, là đã bón đủ phân hữu cơ cho cả năm. Ngày nay sở Nông nghiệp có nhập loại phân hữu cơ đậm đặc của Úc, tên là phân Dynamic Lifter, đã được diệt hết mầm cỏ, bón không mọc cỗ rất tiện lợi và qua chế biến đã có thêm vô nhiễn nguyên tố đa lượng, vi lượng như. sắt, đồng, kèm. Ma ngan, Magie, molipden, bo v v bón cho cây gì cũng tốt.

Đến gần tết mới bón thúc thêm phân hóa học, để cây mai cho ra nhiều hoa to đẹp. Khi nụ hoa gần nở, bón thêm phân Kali cho nụ hoa cứng cáp, màu sắc tươi đẹp và lâu tàn hơn.

Cây mai năm Nhuần. Mỗi chu kỳ, 12 tháng cây mai sẽ rụng lá và ra hoa. Năm 1998 là nhuần hai tháng 5 âm lịch, thời gian kéo dài đến 13 tháng. Lá cây mai sẽ già sớm, tự rụng lá và ra hoa sớm trước Tết. Muốn tránh lá mai rụng sớm, các năm Nhuần nên lảy bỏ hết lá trước một lần vào giữa năm, rồi bón thêm phân, cây mai sẽ ra lá mới vào mùa mưa, tươi tốt xum xêu, đến gần tết, lá mai sẽ già cứ canh lảy lá mai như các năm bình thường, để kịp ra hoa đúng tết.

Cây mai trồng phải để cho nở hoa, dù vóc dáng có đẹp đến đâu đi nữa cũng phải có hoa, mới thật là cây mai đẹp! Ở thành phố đất chật hẹp, phải trồng trong chậu do đố phải chăm sóc cho thật kỹ:

Chăm sóc cây mai rất dễ, hai ba ngày mới tưới nước một lần. Khi nào thấy đất trên miệng chậu khô là chúng ta tưới nước, dù có tưới nhiều nước cũng không sao, nhưng phải đục thêm lỗ thoát nước dưới đáy chậu cho to khi tưới là nước phải rút ra hết. Cây mai rất ưa nước, cắt cành chưng trong lục bình cũng sống rất lâu, chỉ khi nào chậu không thoát nước, làm úng nước trong chậu, sanh ra khí độc thối rễ, cây mai mới chết.

- Còn khi không, tự nhiên cây mai khô héo hết lá rồi chết một phần cây? Hãy xem cho kỹ, đó là sâu đục thân, phải tìm chung quanh thân cây xem có chỗ nào chảy nhựa ra không, để moi bắt sâu, hoặc dùng thuốc nội hấp lưu dẫn như Basudin có tác dụng là bỏ dưới gốc cây, từ 3 đến 5 gram cho mỗi chậu mai, thuốc sẽ đem chất độc từ rễ qua thân, cành, lá giết được các loại sâu bọ ở trong thân cây trên lá cây. Cây mai không nở bung 5 cánh ra được là do có lột loại sâu bé li ti, chui vào trong nụ hoa mai cắn phá làm cho nụ mai không nở được, cho nên chúng ta phả xịt thuốc phòng ngừa trước khi nụ mai sắp nở.

Còn cây mai mua về chưng Tết mà hoa không nở bung ra được là do mua nhầm cây mai mới bứng lên trồng vô chậu, để thiếu nước, không đủ sức nở bung ra, trường hợp này phải tưới nước cho thật nhiều. Thật ra nên mua cây mai đã trồng khoẻ mạnh trong chậu, trong giỏ, chớ mua cây mai mới bứng lên trồng thường hay bị trường hợp này.

Do để chưng cây mai ngay dưới quạt trần, quạt làm khô hết nước nụ mai nên không nở được, nên tránh để ngay dưới quạt trần.

Do cây mai có sâu tơ li ti chai vào trong nụ hoa cắn phá không nở được, trường hợp này phải rãi thuốc Basudin trước khi cây mai có nụ hoặc phun ngừa một lần thuốc trừ sâu rẫy trên tàn lá cây mai, trước khi láy lá mai.

Một trường hợp đặc biệt là cây mai có nhiều kiến và rầy bông. Rẫy bông và kiến là hai loại sinh vật sống hỗ tương lẫn nhau. Kiến tha rệp bông đem lên ngọn cây để rệp hút nhựa cây mà sống. về sau đó tiết ra một chất sữa ngọt để nuôi lại kiến. Nên kiến với rầy bông là hai bạn vô cùng mật thiết, sống tương hỗ lẫn nhau. Các bạn cứ thử để ý xem: hễ thấy trên bất cứ cây gì mầ thấy có kiến thì trên ngọn cây đó cồ rầy bông, nếu rầy bông nhiều quá hút hết nhựa, cây kiểng sẽ khô héo và chết. Trường hợp này phải xịt thuốc rầy mạnh (Bi 58, supracide như trên, và thêm chất keo dính, vì loại rầy này không thấm nước, và phải xịt nhiều lần mới hết).

Cây mai khô héo một phần lá do nhiều nguyên nhân:
+ Bị sâu đục thân đục một bên rể
+ Đất hay nước tưới có phèn
+ Để chỗ có nhiều nắng gắt
+ Thiếu nước
+ Thiếu phân
+ Bị rầy bu dưới lá
+ Do chuyển dời đến vùng có khí hậu, thời tiết không phù hợp.

Ngày lảy lá cây mai rất quan trọng, nếu lảy đúng ngày thì cây mai sẽ ra hoa đúng vào 3 ngày Tết, nếu lảy không đúng ngày thì cây mai sẽ ra hoa có thể sớm hơn hoặc trễ hơn Tết. Kinh nghiệm đến tháng chạp là phải quan sát tình trạng nụ cây mai lớn, nhỏ cở nào để canh ngày lảy lá mai hàng loạt. Ngày lảy lá mai phụ thuộc vào các yếu tố sau:

a) Tùy theo nụ mai lớn hay nhỏ:
– Nếu thấy nụ mai còn nhỏ quá thì phải lảy lá trước ngày rằm tháng chạp. Có thể vào ngày 12-13 tháng chạp.
– Nếu nụ mai lớn vừa cở bằng hạt lúa thì nên lảy lá mai vào ngày rằm tháng chạp, nụ mai sẽ nở hoa đúng vào 3 này Tết.
- Nếu nụ mai lớn quá đã no tròn gần bằng hạt bắp, sắp bung vỏ lụa, vỏ trấu thì phải để lại qua đến ngày 20 tháng chạp mới lãy lá. Canh làm sao đến ngày 23 tháng chạp, ngày đưa ôngTáo về trời mà nụ mai bung vỏ lụa, vỏ trấu là đạt, hoa mai sẽ nở đúng vào 3 ngày Tết.
b) Tùy theo thời tiết, hễ trời nóng thì hoa mai có thể nở sớm hơn 1-2 ngày, nếu trời lạnh thì hoa mai sẽ nở trễ hơn 1-2 ngày.

c) Tùy theo loại mai 5 cánh hay nhiều cánh:
Mai vàng 5 cánh có thể nở sớm hơn cây mai nhiều cánh từ 3-5 ngày. Cho nên, nếu trên một cây mai ghép mà đã ghép nhiều loại mai như: mai vàng 5 cánh, mai Giảo 8-10 cánh, mai Huỳnh Tỷ 24 cánh, mai 150 cánh Bến Tre thì phải lảy lá mai vàng 5 cánh trước nhất, khoảng 2 ngày sau, lảy tiếp lá những nhánh mai Giảo, kế đến ngày hôm sau nữa mới lảy lá những nhánh mai Huỳnh Tỷ. Cuối cùng một hay 2 ngày hôm sau nữa mới lảy những nhánh mai 150 cánh Bến Tre giống như lảy lá nhiều cây mai ghép khác nhau vậy.

d) Tùy theo cao độ:
-Nếu cây mai trồng ở vĩ độ thấp như ở Thành phố Hồ Chí Minh thì sẽ ra hoa sớm hơn cây mai trồng ở vĩ độ cao như ở Huế, hà Nội…

Tất cả những yếu tố trên đều ảnh hưởng ít nhiều đến việc ra hoa đúng vào 3 ngày Tết, nhưng chỉ có yếu tố mai lớn nhỏ cở nào mà canh ngày lảy lá mai mới quyết định cây mai có ra hoa đúng Tết hay không?
Khi lảy lá mai xong nên ngưng tưới nước một ngày để cho nó khô nhựa, rồi tiếp tục tưới nước trở lại bình thường. Tuy nhiên, bạn đừng có sợ cây mai sẽ không ra hoa đúng Tết, vì mai rất siêng hoa, nụ lớn nở trước, nụ nhỏ nở sau, có thể đến cả tuần mới nở hết hoa thì Tết vẫn có hoa mai ít hay nhiều để trưng bày thưởng thức trong 3 ngày xuân.

Thường thì cây mai tự rụng hết lá già vào tháng Chạp (tháng 12 âm lịch) rồi ra đầy hoa vào đầu mùa xuân. Theo kinh nghiệm, lảy lá mai vào ngày rằm tháng Chạp cây sẽ ra hoa đúng vào 3 ngày Tết. Nhưng năm nay là năm nhuận nên người trồng cần phải quan sát thật kỹ xem nụ hoa to cỡ nào để lảy lá. Khi nụ hoa còn nhỏ quá, cỡ (bằng hạt gạo) thì phải lảy lá sớm hơn khoảng ngày 10 tháng Chạp; còn nụ mai khá to (cỡ hạt lúa) thì có thể lảy lá vào ngày rằm tháng Chạp, nếu nụ mai lớn quá thì nên để lại đến ngày 20 tháng Chạp hãy lảy. Phải canh làm sao cho đúng vào ngày 23 tháng Chạp (ông Công – ông Táo) nụ mai bung vỏ lụa thì hoa mai sẽ nở đúng vào 3 ngày Tết. Chú ý, phải lảy lá mai bằng tay và chỉ cần lật ngược cuống lá về phía sau là được.
Kinh nghiệm cho thấy, năm nào gần Tết thời tiết nóng nhiều thì hoa mai nở sớm, năm nào lạnh nhiều thì hoa mai nở trễ, cho nên gần Tết mà mai chưa nở thì phải làm nóng cây mai bằng cách đem cây mai ra phơi nắng 100% hoặc tưới thêm nước ấm vào giữa trưa, kích thích cho hoa nở sớm. Còn chưa đến Tết mà cây mai đã muốn nở thì phải làm lạnh cây mai bằng cách đem để nơi râm mát, lấy bao nilon trùm cây mai lại, hoặc tưới nước hơi lạnh cho cây mai để hãm cho hoa mai nở trễ.
Vào thời điểm này mà cây mai nào đã ra hoa sớm thì Tết sẽ ra hoa rất ít. Còn cây nào chưa ra hoa phải chăm sóc thật kỹ, mỗi ngày tưới nước vào sáng sớm (trừ ngày mưa không tưới), đem cây mai để nơi râm mát, không để ngoài nắng 100%, và không cho cây mai rụng lá.